Mỗi tối trẻ la hét, chạy quanh, quấy khóc khi đến giờ đi ngủ? Đó không phải là "tính khí trẻ", mà có thể là biểu hiện của rối loạn mất ngủ hành vi, một rối loạn giấc ngủ đáng lo ngại nhưng dễ điều trị nếu can thiệp kịp thời.

Chẩn đoán đúng mất ngủ mạn tính là bước đầu then chốt trong quá trình điều trị có hiệu quả. Theo hướng dẫn từ Hiệp hội Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM), việc đánh giá cần bài bản, toàn diện và cá thể hóa theo nhiều bước. Bài viết này trình bày quy trình tiếp cận lâm sàng chính quy để chẩn đoán mất ngủ mạn, dựa trên tiêu chuẩn quốc tế ICSD-3 và DSM-5-TR.

Rối loạn giấc ngủ là một nhóm bệnh lý đa dạng và thường gặp. Chúng ảnh hưởng sâu rộng đến sức khỏe thể chất, tinh thần và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Để đảm bảo việc chẩn đoán chính xác và điều trị hiệu quả, Hiệp hội Y học Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM) đã xây dựng hệ thống Phân loại Quốc tế về Rối loạn Giấc ngủ phiên bản thứ ba (ICSD-3) – tiêu chuẩn vàng hiện hành trong lĩnh vực y học giấc ngủ. Bài viết này sẽ trình bày các nhóm rối loạn giấc ngủ chính theo ICSD-3, đồng thời cung cấp kiến thức nền tảng giúp người bệnh hiểu rõ hơn về tình trạng của mình.

Mất ngủ là một trong những vấn đề phổ biến nhất về giấc ngủ, ảnh hưởng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của hàng triệu người trên thế giới. Trong khi nhiều người chọn dùng thuốc an thần để cải thiện giấc ngủ, một giải pháp không dùng thuốc đã được chứng minh là hiệu quả lâu dài trong việc điều trị chứng mất ngủ: CBT-I (Cognitive Behavioral Therapy for Insomnia – Liệu pháp hành vi nhận thức cho mất ngủ).

Mất ngủ là một vấn đề mà ngày càng nhiều người phải đối mặt trong xã hội hiện đại. Áp lực công việc, lối sống bận rộn, thói quen sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ đều là những nguyên nhân gây ảnh hưởng đến giấc ngủ. Khi giấc ngủ bị ảnh hưởng, chất lượng cuộc sống sẽ giảm sút, dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe cả về thể chất lẫn tinh thần. Tuy nhiên, có nhiều giải pháp tự nhiên để cải thiện giấc ngủ, trong đó liệu pháp ánh sáng nổi lên như một phương pháp hiệu quả. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu sâu hơn về mất ngủ, tầm quan trọng của giấc ngủ và vai trò của liệu pháp ánh sáng trong hỗ trợ giấc ngủ.

Chẩn đoán đúng mất ngủ mạn tính là bước đầu then chốt trong quá trình điều trị có hiệu quả. Theo hướng dẫn từ Hiệp hội Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM), việc đánh giá cần bài bản, toàn diện và cá thể hóa theo nhiều bước. Bài viết này trình bày quy trình tiếp cận lâm sàng chính quy để chẩn đoán mất ngủ mạn, dựa trên tiêu chuẩn quốc tế ICSD-3 và DSM-5-TR.

Rối loạn giấc ngủ ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới, tác động đáng kể đến chất lượng cuộc sống của họ. Để chẩn đoán và quản lý các tình trạng này, các chuyên gia giấc ngủ sử dụng nhiều bài kiểm tra khác nhau. Trong số những bài kiểm tra quan trọng nhất là Bài Kiểm Tra Duy Trì Tỉnh Táo (MWT) và Bài Kiểm Tra Độ Trì Hoãn Giấc Ngủ (MSLT). Hãy cùng chuyên gia giấc ngủ tìm hiểu về sự khác nhau giữa hai bài kiểm tra này nhé!

Polysomnography, được gọi là đo đa ký giấc ngủ, là một công cụ chẩn đoán thiết yếu được sử dụng để xác định các rối loạn giấc ngủ. Thử nghiệm toàn diện này giám sát các chức năng sinh lý khác nhau trong khi ngủ, cung cấp dữ liệu cho các chuyên gia y tế. Nó thường bao gồm đo sóng não, chuyển động mắt, hoạt động cơ, nhịp tim và chức năng hô hấp. Một bổ sung quan trọng trong nghiên cứu này là theo dõi mức carbon dioxide (CO2), đóng vai trò then chốt trong việc đánh giá chức năng hô hấp trong khi ngủ.

Đo Đa Ký Hô Hấp (Respiratory Polygraphy) là một phương pháp xét nghiệm thuận tiện và hiệu quả để chẩn đoán ngưng thở khi ngủ, một rối loạn giấc ngủ nghiêm trọng được đặc trưng bởi những lần ngừng thở lặp đi lặp lại trong khi ngủ. Không giống như các nghiên cứu giấc ngủ truyền thống được thực hiện trong phòng thí nghiệm giấc ngủ, Đo đa ký hô hấp cho phép bệnh nhân thực hiện kiểm tra ngay tại nhà. Bài viết này sẽ đi sâu vào định nghĩa, mục đích, thành phần, chi phí, và trải nghiệm của bệnh nhân liên quan đến Đo đa ký hô hấp, cung cấp một cái nhìn toàn diện về công cụ chẩn đoán quan trọng này.

Đa ký giấc ngủ (PSG), thường được gọi là nghiên cứu giấc ngủ, là một ghi chép toàn diện về những thay đổi sinh lý xảy ra trong giấc ngủ. Đây là một công cụ chẩn đoán được sử dụng để xác định nhiều loại rối loạn giấc ngủ, bao gồm ngưng thở khi ngủ, hội chứng chân không yên, chứng ngủ rũ và các tình trạng khác ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ và sức khỏe tổng thể. 

Thang đo độ buồn ngủ Epworth (ESS) là một bảng câu hỏi đơn giản, tự thực hiện được thiết kế để đo lường mức độ buồn ngủ ban ngày của một người. Được phát triển bởi Tiến sĩ Murray Johns vào năm 1990, ESS được sử dụng rộng rãi trong các bối cảnh lâm sàng và nghiên cứu để sàng lọc các rối loạn giấc ngủ, đặc biệt là những rối loạn gây buồn ngủ quá mức vào ban ngày (EDS) như ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), chứng ngủ rũ và chứng buồn ngủ vô căn. Bài viết này khám phá sự phát triển, chức năng, ứng dụng và nghiên cứu xung quanh ESS, làm nổi bật tầm quan trọng của nó trong lĩnh vực y học giấc ngủ.